Dijital Çağda Yemeğin Görsel Sosyolojisi: Gösteri, Simülakr ve Sofranın Kavramsal Eleştirisi
Sayı / OnlineFirst
Sayı 1/1
Yıl / Cilt / Sayı
2026 / 1 / 1
DOI
https://doi.org/10.65552/gusteme.2026.1.1.001
Anahtar Kelimeler
görsel sosyoloji, yemek sosyolojisi, gıda görselliği, eleştirel kuram, dijital gıda kültürleri
Yazar/lar
Merve Güntürkün1
1 Kırklareli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji ABD, Kırklareli, Türkiye. E-posta: [email protected]
Öz
Bu makale, görsel sosyoloji ile yemek sosyolojisinin kesişiminde, yemeğin görselleşmesini çok katmanlı bir sosyolojik sorunsal olarak ele alan kavramsal bir çerçeve geliştirmektedir. Her iki alt disiplinin zengin kuramsal birikimine karşın gıda görselliği sistematik bir kuramsal incelemenin nesnesi olarak büyük ölçüde ihmal edilmiştir. Bu çalışma, söz konusu boşluğu eleştirel kuramın üç temel figürü sayılan Debord, Baudrillard ve Barthes’i gıda ve görsellik ekseninde birlikte okuyarak doldurmayı amaçlamaktadır. Kanonik metinlerin bu şekilde okunması, kuram karşılaştırması ve eleştirel hermeneutik yaklaşımdan oluşan yöntemiyle bu çalışma, gıda görselliğini üretim (estetik kodlama ve toplumsal inşa), dolaşım (platform-aracılı dağıtım ve gösterge dolaşımı) ve tüketim (görsel alımlama ve pratiğe dönüşüm) düzeylerinde örgütlenen bütünleşik bir analitik çerçeve olarak formüle etmektedir. Bu sentez, kuramcıları ayrı ayrı uygulamak yerine aralarındaki verimli gerilimleri ortaya çıkarmakta ve her gerilimin gıda görselliği bağlamında ne tür özgül sorular açtığını tartışmaktadır. Makale, görsel gıda sosyolojisini kendine özgü epistemolojik soruları olan bir disipliner alan olarak kavramsallaştırarak gelecekteki ampirik araştırmalar için kavramsal bir zemin sunmayı hedeflemektedir.